Afdrukken

Lezing Ede: Zwarte gaten: klein, middel (?) en groot

Titel:
Lezing Ede: Zwarte gaten: klein, middel (?) en groot
Wanneer:
ma, 11. april 2022, 20:00 h - 22:00 h
Locatie:
Marnix College, Junior Locatie - Ede, Gelderland
Categorie:
Lezing
Lezing Ede: Zwarte gaten: klein, middel (?) en groot

Omschrijving

Zeer zware sterren leven "slechts" enkele tientallen miljoenen jaren (terwijl een ster als de zon ongeveer 10 miljard jaar leeft). Aan het eind van het bestaan van een zware ster vindt een supernova-explosie plaats, waarna soms een zwart gat overblijft. Ook kennen we superzware zwarte gaten. Al deze zwarte gaten zijn uitstekende objecten om extreme fysische omstandigheden te bestuderen. Het feit dat de enorme massa van een zwart gat samengeperst zit in een klein gebied zorgt bijvoorbeeld voor een veel sterkere kromming van ruimte-tijd dan op aarde in laboratoria nagebootst kan worden. Zien we daar effecten van? Zijn er ook tussenmaat zwarte gaten? Er wordt naarstig naar gezocht, maar is er bewijs? Hoe vormen de super-zware zwarte gaten? Hoe helpen de waarnemingen van zwaartekrachtgolven bij het beantwoorden van vragen rond zwarte gaten? Deze zaken komen onder andere aan de orde in de lezing.



Peter Jonker (Amersfoort, 1973) is een Nederlandse sterrenkundige die onderzoek doet naar zwarte gaten. Hij is hoogleraar observationele hoge-energieastrofysica aan de Radboud Universiteit in Nijmegen.

Jonker studeerde in 1997 af in de astrofysica aan de Universiteit Utrecht[1]. Hij promoveerde in 2001 aan de Universiteit van Amsterdam bij promotor Michiel van der Klis[2]. Jonker werkte van 2001 tot 2003 aan de Universiteit van Cambridge (Verenigd Koninkrijk) en was van 2005 tot 2014 verbonden aan het Harvard–Smithsonian Center for Astrophysics (Verenigde Staten). Vanaf 2005 is hij onderzoeker bij het Nederlandse instituut voor ruimteonderzoek SRON. Sinds 2009 is hij daarnaast in dienst bij de Radboud Universiteit. In 2009 werd Jonker universitair docent aan de Radboud Universiteit, in 2014 universitair hoofddocent, in 2017 bijzonder hoogleraar[3] en in 2020 gewoon hoogleraar. Hij hield in 2018 een inaugurele rede over de aantrekkingskracht van zwarte gaten[4].

Jonker onderzoekt zwarte gaten en zogeheten transients. Dat zijn neutronensterren of andere zware, kleine sterrenkundige objecten die opeens zichtbaar worden en maar even zichtbaar blijven. Jonker zoekt onder andere naar middelzware zwarte gaten. In 2016 ontdekte hij in een team wetenschappers dat ASASSN-15lh een roterend superzwaar zwart gat is dat langzaam een ster uiteenscheurt[5]. In 2020 leidde hij een team dat aantoonde dat sterren die door zwarte gaten worden verzwolgen eerst zichtbaar licht uitralen en daarna röntgenlicht[6][7]. Verder is Jonker de hoofdwetenschapper van het door de Radboud Universiteit geleide BlackGEM-project met drie telescopen in Chili. In 2021 startte hij met een groep wetenschappers van BlackGEM een project waarbij burgers kunnen helpen bij het analyseren van de flitsjes en lichtsporen die door de telescopen in Chili worden verzameld[8].

Bron: Wikipedia


Locatie

Locatie:
Marnix College, Junior Locatie
Straat:
Prins Bernhardlaan 25
Postcode:
6713 MA
Plaats:
Ede
Provincie:
Gelderland
Land:
Netherlands
Marnix College, Junior Locatie